Chương trình đào tạo kiểm kê và lập báo cáo CBAM được xây dựng bám sát các yêu cầu và quy định pháp lý hiện hành của Liên Minh Châu Âu, đảm bảo nội dung phù hợp với giai đoạn chính thức của cơ chế CBAM (từ 01/01/2026).

Văn bản pháp lý nền tảng về cơ chế CBAM

Regulation (EU) 2023/956

Quy định khung thiết lập Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM), xác định:

• Phạm vi hàng hóa áp dụng
• Nghĩa vụ báo cáo phát thải
• Trách nhiệm của Nhà khai báo CBAM được ủy quyền
• Nghĩa vụ mua và nộp chứng chỉ CBAM trong giai đoạn chính thức

Regulation (EU) 2025/2083

Quy định sửa đổi và hoàn thiện cơ chế CBAM, bao gồm:

• Bổ sung ngưỡng miễn trừ de minimis (50 tấn)
• Điều chỉnh phương pháp kê khai và xác minh
• Đồng bộ với cơ chế EU ETS
• Đơn giản hóa thủ tục hành chính, tăng tính khả thi trong thực thi

Văn bản hướng dẫn và quy định thực thi cơ chế CBAM

Bên cạnh quy định khung, các Implementing Regulations đang có hiệu lực làm rõ cách thức thực hiện nghĩa vụ CBAM trên thực tế, bao gồm:

• Implementing Regulation (EU) 2025/2210 – Áp dụng CBAM đối với hàng hóa và sản phẩm chế biến ở vùng biển.
• Implementing Regulation (EU) 2025/2546 – Nguyên tắc xác minh phát thải tuyên bố.
• Implementing Regulation (EU) 2025/2547 – Phương pháp tính lượng phát thải tích hợp trong hàng hóa.
• Implementing Regulation (EU) 2025/2548 – Tính toán và công bố giá chứng chỉ CBAM.
• Implementing Regulation (EU) 2025/2619 – Thông tin do hải quan truyền đạt.
• Implementing Regulation (EU) 2025/2620 – Điều chỉnh miễn trừ từ phân bổ miễn phí EU ETS.
• Implementing Regulation (EU) 2025/2621 – Thiết lập giá trị mặc định để tính phát thải.

Tiêu chuẩn tính toán phát thải liên quan

Việc tính toán phát thải trong báo cáo CBAM được tham chiếu theo các tiêu chuẩn quốc tế:

ISO 14064-1 – Kiểm kê khí nhà kính cấp tổ chức

ISO 14067 – Tính toán Dấu chân carbon sản phẩm

Các tiêu chuẩn này giúp doanh nghiệp đảm bảo dữ liệu phát thải có tính minh bạch, nhất quán và có thể xác minh.

Một số câu hỏi thường gặp về chương trình đào tạo CBAM:

Tôi đã được tư vấn trọn gói làm báo cáo CBAM thì có cần đào tạo nữa không?

CÓ. Vì đơn vị tư vấn báo cáo CBAM chỉ hoàn thiện giúp doanh nghiệp được báo cáo tại thời điểm tư vấn. Nhưng báo cáo CBAM cần phải được thực hiện hàng quý hoặc khi được yêu cầu để nộp cho đối tác/khách hàng (là nhà nhập khẩu hoặc đại lý hải quan ở Châu Âu) để họ thực hiện tổng hợp và làm tờ khai CBAM. Do vậy nếu nhân sự phụ trách không được đào tạo, sẽ không thể thực hiện kiểm kê, tính toán, làm báo cáo cho các quý sau, khách hàng EU cần dữ liệu để làm báo cáo CBAM – nếu không có, có thể chuyển đơn hàng sang đối thủ có chuẩn bị tốt hơn.

Tôi là nhà sản xuất ở Việt Nam, tôi có cần làm báo cáo CBAM không?

Nếu doanh nghiệp thuộc 06 nhóm bắt buộc (xi măng, sắt thép, nhôm, phân bón, điện và hydrogen) và có xuất khẩu sản phẩm/hàng hóa cho nhà nhập khẩu tại EU thì sẽ phải làm báo cáo CBAM để cung cấp dữ liệu phát thải cho đối tác EU để họ làm báo cáo/quy trình khai báo CBAM.

Các doanh nghiệp khác cũng có thể sẽ bị yêu cầu làm báo cáo CBAM nếu nằm trong chuỗi cung ứng cho các sản phẩm trên.

Ai phải nộp báo cáo CBAM, tờ khai CBAM – tôi hay đối tác ở Châu Âu?

- Doanh nghiệp xuất khẩu sang Châu Âu sẽ làm báo cáo CBAM gửi đơn vị nhập khẩu hoặc đại lý hải quan để họ tổng hợp dữ liệu để tính toán chính xác.

- Người nhập khẩu hoặc đại lý hải quan tại Châu Âu là người nộp tờ khai CBAM.